Ulga na działalność badawczo-rozwojową

Jak optymalizować podatek w zgodzie z prawem i duchem innowacyjności

Ulga na działalność badawczo-rozwojową


Ulga badawczo-rozwojowa (ulga B+R) umożliwia przedsiębiorcom prowadzącym działalność nastawioną na innowacyjność, skorzystanie z dodatkowego odliczenia i efektywne obniżenie kwoty podatku – zarówno w PIT jak i CIT.
Przekłada się to na możliwość dwukrotnego pomniejszania podatku przez przedsiębiorców prowadzących działalność B+R - w wysokości 100% kosztów w przypadku firm o statusie MŚP, oraz 150% kosztów kwalifikowanych w przypadków firm posiadających status Centrum Badawczo-Rozwojowego.
Po ostatnich nowelizacjach przepisów, ulga stała się atrakcyjna i relatywnie łatwo dostępna. Ustawodawca w taki sposób zmienił warunki skorzystania z tego narzędzia, aby jak najwięcej podatników prowadzących działalność badawczo-rozwojową z niego korzystało. Wzrosły np. limity odliczeń i doprecyzowano przepisy, by rozwiać rodzące się wcześniej problemy.

Mechanizm działania ulgi badawczo-rozwojowej


Ulga B+R umożliwia odliczenie określonych kategorii wydatków poniesionych na działalność badawczo-rozwojową (tzw. „kosztów kwalifikowanych” mieszczących się w granicach ustawowych limitów) od podstawy opodatkowania niezależnie od tego, że wydatki te już wpłynęły na podstawę opodatkowania (obniżyły ją) jako koszty uzyskania przychodów.

Odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane.

Schemat działania ulgi B+R sprowadza się więc do tego, że koszty związane z działalnością badawczo-rozwojową (tzw: koszty kwalifikowane) dwukrotnie wpływają na obniżenie podatku dochodowego

Warunki skorzystania z ulgi badawczo-rozwojowej


Zasady korzystania z preferecyjnego odliczenia krok po kroku

Firmy prowadzące działalność badawczo-rozwojową i ponoszące z nią koszty, które można uznać za koszty kwalifikowane dla celów ulgi B+R, aby dokonać odliczenia muszą przeprowadzić kilka czynności.

Etap 1
Podatnicy prowadzący działalność badawczo-rozwojową, którzy zamierzają skorzystać z ulgi B+R, są zobowiązani do wyodrębniania kosztów działalności badawczo-rozwojowej w prowadzonej ewidencji rachunkowej.
Ważne jest, aby w takiej dokumentacji jednoznacznie wykazywać, które koszty i w jakiej wysokości zostały poniesione na cele działalności badawczo-rozwojowej, np. z wykorzystaniem odrębnych kont, wyłącznie dla kosztów kwalifikowanych. Ustawodawca daje podatnikom możliwość wyboru sposobu wyodrębniania wydatków poniesionych w związku z działalnością B+R. Możliwe jest również prowadzenie dodatkowej dokumentacji wewnętrznej określającej rodzaj i zakres prac, liczbę pracowników wykonujących prace badawczo-rozwojowe, itp. Jest to konieczne dla dokonania rozliczeń i uniknięcia możliwości zakwestionowania przez organy podatkowe kosztów poniesionych, ale niestarannie zaewidencjonowanych.

Etap 2 Ustalenie wysokości przysługującego limitu odliczenia kosztów kwalifikowanych

Przepisy podatkowe uzależniają limity odliczenia kosztów kwalifikowanych od wielkości podatnika prowadzącego działalność badawczo-rozwojową. W przepisach został zdefiniowany podział na podatników określanych jako mikro-, mali lub średni przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz centra badawczo-rozwojowe.

Gdy podatnikiem dokonującym odliczenia jest mikro-, mały lub średni przedsiębiorca, kwota kosztów kwalifikowanych nie może przekroczyć 100 proc. kosztów kwalifikowanych
W przypadku centrum B+R kwota kosztów kwalifikowanych nie może przekroczyć 150 proc. kosztów kwalifikowanych.

Etap 3 Ustalenie kwoty przysługującej ulgi B+R

Ustalenie kwoty przysługującej ulgi B+R polega na pomnożeniu podlegających odliczeniu kosztów kwalifikowanych przez procentową wysokość limitu odliczenia kosztów kwalifikowanych, ustalonego zgodnie ze wskazanymi zasadami.

Etap 4 Odliczenie kosztów kwalifikowanych w zeznaniu podatkowym

Koszty kwalifikowane odlicza się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono te koszty.
Jeżeli podatnik poniósł za rok podatkowy stratę albo wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, to odliczenia (w całej kwocie lub w pozostałej części) dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie sześć lat podatkowych następujących bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia.
Razem z rocznym zeznaniem podatkowym trzeba złożyć załącznik PIT-BR lub CIT-BR, w którym należy wskazać wysokość poniesionych kosztów kwalifikowanych wg rodzaju.
Warunkiem skorzystania z ulgi badawczo-rozwojowej jest więc:


Koszty kwalifikowane


Czyli co można odpisać od podatku 2x razy


Wysokość ulgi badawczo-rozwojowej


MŚP


100 % – przedsiębiorcy niebędący CBR (centrum badawczo rozwojowe),

CBR


150% – przedsiębiorcy posiadający status CBR.

Przykład zastosowania ulgi badawczo-rozwojowej


Czyli jak dwukrotnie odliczać koszty od podatku

Najprościej wytłumaczyć działanie Ulgi Badawczo-Rozwojowej na przykładzie w praktyce..

W trakcie roku 2019 Innowacyjna Sp. z o.o. osiągnęła 2 mln przychodów oraz 1 mln kosztów. W trakcie roku firma realizowała również prace o charakterze badawczo-rozwojowym ujęte w jej wspominanych kosztach działalności.
Firma ponosiła m.in. następujące wydatki stanowiące dla niej koszty uzyskania przychodów w postaci:
a) 500 tys. złotych – wynagrodzenia oraz składki w części finansowanej przez firmę dotyczące personelu zatrudnionego na potrzeby realizacji prac badawczo-rozwojowych,
b) 250 tys. złotych netto – koszty zakupu surowców,
c) 50 tys. złotych netto – koszty ekspertyz technicznych zleconych jednostkom naukowym.
d) 25 tys. złotych netto - koszty opatentowania nowej technologii powstałej w wyniku prac B+R

Łączna kwota wydatków poniesionych w związku z działalnością badawczo-rozwojową, stanowiących dla firmy koszty uzyskania przychodów za rok 2019, wyniesie w omawianym przypadku 825 tys. złotych.

Biorąc pod uwagę wysokość dopuszczalnych odliczeń w ramach ulgi B+R za rok 2019, czyli 100% niezależnie od kategorii wydatku, poza zaliczeniem wydatków do kosztów uzyskania przychodów na ogólnych zasadach, firma będzie uprawniona do obniżenia podstawy opodatkowania w deklaracji składanej po zakończeniu roku podatkowego o dodatkowe 825tys. złotych.

Zestawienie dwóch wariantów

Gdyby firma nie skorzystała z ulgi na działalność B+R miałaby do zapłaty w 2019 roku 190 000,00 PLN podatku dochodowego. (1 mln dochodu * 19%)

W przypadku skorzystania z ulgi B+R jej podstawa opodatkowania wynosić będzie jedynie 175 tys. PLN a sam podatek 33 250 PLN. ( (1mln dochodu - 825tys kosztów B+R) * 19%)

W związku ze skorzystaniem z ulgi B+R za rok 2019, zmniejszenie kwoty 19% CIT do zapłaty przez Spółkę wyniesie aż 156,75 tys. złotych.

Dodatkowe ważne informacje związane z ulgą badawczo-rozwojową


O czym jeszcze warto wiedzieć przy korzystaniu z ulgi B+R

Dodatkowe odliczenia przysługujące centrom badawczo-rozwojowym uznawane są za pomoc publiczną i podlegają stosownym ograniczeniom i obowiązkom sprawozdawczym.

Koszty kwalifikowane podlegają odliczeniu, jeżeli nie zostały podatnikowi zwrócone w jakiejkolwiek formie lub nie zostały odliczone od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym.

Prawo do odliczenia przysługuje także podatnikowi, który prowadził w roku podatkowym działalność na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, jedynie w odniesieniu do kosztów kwalifikowanych, które nie są przez podatnika uwzględniane w kalkulacji dochodu zwolnionego z podatku na tej podstawie.

Jeżeli w roku podatkowym, w którym ma być dokonane odliczenie, podatnik poniósł stratę lub wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia – odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części – dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie sześć lat podatkowych następujących bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia.

Podatnikowi, który w roku rozpoczęcia prowadzenia działalności poniósł stratę albo osiągnął dochód niższy od kwoty przysługującego za ten rok odliczenia, przysługuje kwota zwrotu, odpowiadająca iloczynowi nieodliczonego odliczenia i stawki podatku obowiązującej tego podatnika w danym roku podatkowym. Ten mechanizm stosuje się również w roku podatkowym następującym bezpośrednio po roku rozpoczęcia działalności, jeżeli w tym roku podatnik jest mikroprzedsiębiorcą, małym lub średnim przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.
Prawo zwrotu nieodliczonej kwoty nie przysługuje tylko niektórym podatnikom, których wymienia art. 18da ust. 4 ustawy CIT.